Haluksy i ostroga piętowa

Haluksy i ostroga piętowa

Zdrowie stóp to bardzo istotny element zachowania kondycji i komfortu życia. Istnieje jednak wiele dolegliwości, które przysparzają nam problemów bez względu na nasz wiek, czy tryb życia. Część z nich ma charakter nabyty, a ich wyleczenie możliwe jest w zaciszu własnego domu. To co niezwykle ważne w tej sytuacji, to znajomość objawów, profilaktyki i sposobów leczenia, które możemy zastosować na własną rękę.

Stopy to bardzo wytrzymały element naszego organizmu, ale także bardzo wrażliwy.  To podstawa naszej postawy, od której zależy zdrowie wielu innych narządów. Kręgosłup, miednica, czy choćby układ oddechowy, w dużej mierze reaguje na każde odchylenia od normy, struktury stóp. Dlatego warto mieć na uwadze ich prawidłową budowę, a jeśli już wystąpią jakiekolwiek problemy, szybko podjąć działanie naprawcze. Najczęściej borykamy się z takimi przypadłościami jak haluksy i ostroga piętowa. Dobrze jest  zapoznać się z ich pełną charakterystyką, w celu świadomego podejścia do problemu i poradzenia sobie z nim!

Haluks

Choroba zwyrodnieniowa stopy, znana pod potoczną nazwą haluks, to prawdziwa zmora wielu z nas. Najczęściej występuje u kobiet, a pierwsze symptomy pojawiają się już około 20 roku życia. Haluksy wywołują  ból i utrudniają poruszanie się. Boczne odchylenie palucha, w stronę pozostałych palców, często idzie w parze z płaskostopiem i innymi chorobami, związanymi ze stojącym trybem życia.  Deformacja nazwana została także paluchem koślawym, co doskonale określa fizjologiczny obraz jednostki chorobowej. Jej przyczyny, objawy i leczenie są bardzo dobrze znane, jednak aby uniknąć przykrych konsekwencji, warto interweniować już w pierwszym stadium choroby. To wówczas mamy największe szanse na przywrócenie prawidłowego stanu naszych stóp, bez konieczności drastycznej ingerencji lekarskiej. Nieestetyczny wygląd spoty z haluksem znacząco ogranicza nasze możliwości stosowania obuwia,a co za tym idzie, negatywnie wpływa na komfort naszego życia.

Przyczyny powstawania haluksów

To co najczęściej przyczynia się do powstawania deformacji stóp to nadwyrężanie ich i nieprawidłowa pielęgnacja. Haluksy pojawiają się u osób, które noszą na codzień wysokie obcasy. Główną przyczyną skrzywienia palucha jest mechaniczne uszkodzenie, utrwalone przez lata ucisku. Przeciążenie przedniej części stopy,  ograniczenie przestrzeni stopy i stojący tryb życia to czynniki, które zdecydowanie zwiększają ryzyko wystąpienia choroby, a wręcz - bez wdrożenia środków zapobiegawczych - gwarantują jej wystąpienie. Niektóre osoby posiadają także wrodzoną podatność na choroby zwyrodnieniowe stóp. Mowa tu oczywiście o genetycznych uwarunkowaniach, budowy stopy. Szacuje się, że koło 50 % pacjentów leczących haluks, to osoby obciążone zaburzeniami budowy, wytrzymałości i patologii stopy. Nie można również zapominać o takich czynnikach, jak płaskostopie, urazy stóp, choroby reumatyczne, przykurcze mięśni i ścięgien oraz zabiegowe usunięcie części tkanki stopy ( np. drugiego palca, trzeszczki przyśrodkowej). Istotnym czynnikiem wpływającym na możliwość wystąpienia  deformacji palucha jest hypermobilność kości śródstopia, która dotyka około 5 % populacji. Bez względu na przyczynę powstawania haluksów najważniejszym czynnikiem jest szybka diagnoza i wdrożenie leczenia, które ogranicza nieprzyjemności związane z tą jednostką chorobową. 

Objawy chorobowe

Ból jest najczęstszym objawem pojawienia się jednostki chorobowej. To zarazem jeden z nielicznych objawów, które nie są przez nas bagatelizowane i motywują do rozpoczęcia leczenia. Ból przedniej części stopy jest bardzo nieprzyjemny i bez względu na jego stopień intensywności, uniemożliwia nam normalne poruszanie się. Ból świadczący o haluksach to ten, który utrzymuje się bez przerwy ( w stanie spoczynku i aktywności). Obszar jego nasilenia to głównie palce oraz śródstopie, jednak w przypadku śródstopia należy wykluczyć pęknięcie, złamanie i zbicie stopy. Kolejnym objawem informującym nas o stanie chorobowym stopy jest wystąpienie obrzęku, zwłaszcza w okolicy palucha. To oczywisty objaw, którego nie można bagatelizować. Deformacje stopy pojawiają się w ostatnim stadium choroby. Wówczas należy podjąć bezwzględne kroki, aby zapobiec dalszemu rozwojowi choroby. Objawy jednostki chorobowej, jaką jest haluks w początkowej fazie są bardzo dyskretne i jednoznacznie trudne do zdefiniowania. W przypadku wystąpienia choćby najmniejszych dolegliwości powinniśmy jednak wdrożyć działania profilaktyczne, w celu zapobieżenia rozwojowi choroby. Leczenie stosowane jest w zaawansowanych etapach chorobowych, wraz z profilaktyką, w taki sposób aby rehabilitacja przyniosła jak najszybsze efekty.

Profilaktyka choroby zwyrodnieniowej palucha

Zdecydowanie profilaktyka jest najlepszą drogą do zdrowia. Zapobieganie powstawaniu haluksów opiera się na kilku prostych zasadach, które w łatwy sposób możemy wdrożyć do naszego życia. Przede wszystkim należy być osobą aktywną. Nadwaga sprzyja występowaniu deformacji palucha, a tego chcemy przecież uniknąć. Aktywność fizyczna zwiększa także wytrzymałość mięśni i ścięgien, również tych rozmieszczonych w okolicach stopy. To ważny czynnik regulujący prawidłowa postawę i budowę stopy. Kolejnym czynnikiem, który zapobiega występowaniu  deformacji jest unikanie sytuacji, w których musimy długo stać. te bowiem oprócz zagrożenia haluksem, wywołują szereg innych przypadłości, jak na przykład płaskostopie i żylaki. Zagrożenie dotyczy zwłaszcza osób uprawiających zawód kelnera, ekspedienta, czy choćby pracownika produkcji. Nie zapominajmy jednak, że obuwie również mają znaczenie. Te powinny odznaczać się wysokim poziomem wygody, wentylacji oraz optymalnym kształtem. Zrezygnujmy raczej z częstego noszenia wysokich obcasów, butów, w których zwężają się czubki, czy po prostu za ciasnych. Niezmiernie ważne są również działania pielęgnacyjne, poprawiające krążenie, jak masaże, czy ćwiczenia. Profilaktyka może być wdrożona jednak najpóźniej w początkowej fazie choroby. W przypadku wystąpienia deformacji należy wdrożyć odpowiednie leczenie

Sposoby leczenia haluksów

Sposób leczenia występującej deformacji, zależy od stopnia jej nasilenia.

  • W przypadku wczesnych stadiów ( niewielkiego odchylenia pozycji palucha) zazwyczaj wprowadzane zostają specjalistyczne wkładki, które należy stosować na codzień. Działają one na podobnej zasadzie co aparaty ortodontyczne, korygując pozycję palucha. Ich stosowanie wiąże się jednak z pewnymi niedogodnościami i dyskomfortem. Wkładki ortopedyczne i stelaże ortopedyczne wykazują się znacznym cofnięciem objawów chorobowych, ich rezultaty są długotrwałe, jednak trzeba na nie długo czekać.
  • Kliny międzypalcowe mają podobne działanie i stosowane są naprzemiennie z wkładkami. Ich stosowanie wiąże się z takimi samymi rezultatami i wywołuje podobny dyskomfort. 
  • Opaski, plastry,poduszki. Wykonane najczęściej z sylikonu, stosowane są w celu zminimalizowania objawów bólowych i otarć. Ich działanie ma charakter doraźny
  • Sprzęty do ćwiczeń -  leczenie wczesnych etapów odbywa się poprzez zastosowania ćwiczeń. Tu przydają się opaski rozciągające, piłeczki i inne podobne elementy. Można także wdrożyć rehabilitację fizjoterapeutyczną.

W leczeniu haluksów niezmiernie ważne jest wprowadzenie zasad profilaktyki, które uzupełniają działanie środku leczniczych.Ćwiczenia i odpowiednie obuwie jest tu podstawą.

W przypadku zaawansowanego stadium choroby, niezbędna jest konsultacja z lekarzem ortopedą, który zazwyczaj w takich przypadkach kwalifikuje nas na leczenie operacyjne. Dobranie optymalnej metody leczenia operacyjnego redukuje czas rehabilitacji do minimum. Zazwyczaj pełnie sprawności pacjent zyskuje po upływie 4-5 tygodni. Zabieg polega na nastawieniu kości palucha, a następnie jej usztywnieniu, poprzez zastosowanie gipsu, śrub i nitów. Wszystko zależy od indywidualnego stanu stopu każdego pacjenta. Niedogodności bólowe i dyskomfort mijają już po kilku pierwszych dniach.

 

Produkty pomocne przy haluksach

 

Na rynku dostępnych jest wiele produktów ułatwiających poruszanie się osobom z problemami zwyrodnieniowymi. Wśród nich wyróżnić można te zmniejszające dolegliwości, te stosowane profilaktycznie oraz redukujące drobne patologie budowy stopy.

  • Profilaktyka - aparaty do ćwiczeń, opaski stabilizujące, osłony, przedmioty do ćwiczeń. Pomagają one otrzymać prawidłowy obraz budowy stopy oraz redukują drobne odchylenia od normy.
  • Leczenie - aparaty korygujące, stabilizatory, kliny, separatory, szyny. Pomocne są przy rehabilitacji nieoperacyjnych przypadków haluksa. Tu równiez stosowane są ćwiczenia.

Ostroga piętowa

Ostroga piętowa to kolejna przypadłość, z którą boryka się wielu z nas. Nieprzyjemna dolegliwość związana jest z występowaniem wyrostka kostnego w strukturze pięty. Jego obecność jest bardzo częsta i niestety zazwyczaj wiąże się z dolegliwościami bólowymi. Warto jednak podkreślić, że wbrew obiegowym opiniom, to nie sama pojawienie się wyrostka powoduje bóle, ale stan zapalny, który powstaje w jego obrębie. Jest on spowodowany nieprawidłowością w budowie struktury kości oraz ciągłym naciskiem na tę partię stopy. Tkanka miękka zostaje w ten sposób zdeformowana, a  niejednokrotnie również zniszczona. W obrębie tej właśnie tkanki powstają zapalenia. Leczenie ostrogi piętowej polega głównie na zmniejszeniu dolegliwości  bólowych i dyskomfortu.

Przyczyny ostrogi piętowej

Przede wszystkim nakreślić należy różnicę pomiędzy obiegową opinią powstawania bólu, a rzeczywistym jego źródłem. Wyrostek kostny sam w sobie nie jest bowiem źródłem bólu. Jego występowanie natomiast   spowodowane jest nadwyrężeniem, otarciami i  innymi działaniami na strukturę pięty. Wyrostek kostny  pojawiająca się struktura, która rozwija się poprzez zwapnienie wokół naturalnie występującego rozcięgna podeszwowego.  Nie ma możliwości zapobieżenia jego pojawieniu się, ani usunięcia. Rzeczywistą przyczyną pojawienia się dolegliwości jest stan zapalny pojawiający się w strukturze pięty. Tu niedbałość, nadwyrężanie stopy, otarcia, zbyt duży wysiłek i obciążenie, odgrywa największą rolę. Ze względu na obecność wyrostka tkanka miękka pięty jest bardziej wrażliwa, a tym samym podatna na ponowne zapalenia. Nadprogramowa tkanka kostna zwana też ostrogą jest efektem zapalenia i jego przyczyną. Jeśli mówimy więc o leczeniu należałoby je rozpatrywać w kontekście leczenia zapalenia i ewentualnych jego powikłań. Ma ono charakter doraźny, zaś sama ostroga jest strukturą, której nie ma możliwości "wyleczenia" w żaden mniej lub bardziej agresywny sposób.

Objawy występowania ostrogi piętowej

Mówiąc o ostrodze piętowej mówimy zarówno o rzeczywistym występowaniu narośli kostnej w obszarze pięty, jak i dolegliwościach bólowych mimo, że ich pochodzenie ma nieco inne źródło. Tym co przede wszystkim rzuca nam się w oczy to wyrostek pojawiający się w tylnej części pięty. Jego pojawienie się to długotrwały proces, który szybko zauważony może zostać zahamowany. Pojawienie się narośli kostnej wiąże się również z występowaniem zaczerwienienia i obrzęku. To oczywiste objawy, które wiązać należy z ostrogą. Gdy mówimy jednak o bólu i dyskomforcie jego przyczyny nie są już tak oczywiste. Warto jednak skojarzyć te dwa elementy i przypisać je do siebie. Wówczas bowiem ich leczenie przynosi lepsze rezultaty. 

Sposób przeciwdziałania

Ostrogi piętowe pojawiają się przez nieprawidłowe uprawiania sportu, noszenie zbyt ciasnych butów i uszkodzeniach mechanicznych. Czynniki, które sprzyjają pojawianiu się ostrogi to również nadwaga i brak dbałości  o skórę stóp. Przeciwdziałanie powstawaniu tej choroby wiąże się zatem z prowadzeniem zdrowego trybu życia, który ogranicza możliwość wystąpienia nadwagi. Zmniejszenie nacisku na stopy to zawsze dobry pomysł! Kolejnym czynnikiem ograniczającym możliwość występowania tej przypadłości jest rozgrzewka przed treningiem. Bez względu na dyscyplinę, jaką zamierzamy uprawiać, rozgrzanie mięśni i stawów również w okolicy stóp jest bardzo ważne. Pamiętajmy także o odpowiednim obuwiu, nie tylko podczas treningu, ale i na codzień. Wygodne buty, dobrze dopasowane, pozwalające stopie oddychać, eliminują ryzyko występowania wielu chorób. Koniecznie tez starajmy się aby stopy nie były ściśnięte i miały możliwość odpoczynku.

Sposoby leczenia ostrogi piętowej

Leczenie tego typu przypadłości odbywa się wieloetapowo i  o ile nie można tu mówić o pozbyciu się ostrogi, to już w kwestii eliminacji dolegliwości szacuje się wysoki współczynnik skuteczności terapii.

  1. Wyuczenie prawidłowych nawyków uprawiania sportu, noszenia obuwia, dbania o stopy. Zasady profilaktyki są niezmiernie ważne w celu wyleczenia stanu zapalnego.
  2. Leczenie przewlekłego stanu zapalnego za pomocą niesterydowych środków przeciwzapalnych.
  3. W skrajnych przypadkach stosowane jest ostrzykiwanie miejsca sterydami.
  4. Fizjoterapia połączona ze stosowaniem różnego rodzaju wkładek.
  5. Leczenie dolegliwości bólowych przez zastosowanie preparatów przeciwbólowych, najczęściej w postaci maści lub tabletek.

Zabiegi operacyjne nie są tu stosowane bowiem przynosiły one zbyt dużo zagrożeń, a efekty w wielu przypadkach były znacznie gorsze niż w początkowym stanie chorobowym.

Produkty pomocne przy ostrodze piętowej

Najczęściej stosowanymi produktami przy występowaniu dolegliwości związanych z ostrogą piętową są :

  • wkładki- amortyzują one piętę, w taki sposób, aby jej podrażnienie było wykluczone. Zmniejszenie uszkodzeń mechanicznych redukuje zapalenie i możliwość jego występowania
  • stabilizatory - stosowane są w celu utrzymania efektu rozciągnięcia mięśni. Po ćwiczeniach, po fizjoterapii zesztywnienie stopy jest mniejsze, a stabilizatory stosowane na noc pomagają uniknąć ponownego zesztywnienia.
  • Opaski żelowe - pomocne przy redukcji bólu
  • Piłki, woreczki- elementy pomocne podczas ćwiczenia mięśni stopy

Bez względu na rodzaj przypadłości, z którą obecni musimy się borykać, pamiętajmy, że to od naszej chęci i determinacji zależy, czy i kiedy się jej pozbędziemy. Stosując się do zaledwie kilku zasad możemy bowiem poradzić sobie z nią sami, jeśli jednak stopień rozwoju jednostki chorobowej jest bardzo zaawansowany, konieczna jest wizyta u lekarza. Tylko doświadczony ortopeda może dać nam gwarancję wyleczenia i realnie ograniczyć ryzyko nawrotu. Wszelkie problemy związane ze zdrowiem stóp należy brać na poważnie, bowiem ich bagatelizowanie może doprowadzić do znacznie gorszych schorzeń, a nawet amputacji. 

Haluksy i ostroga piętowa to schorzenia, które dotykają coraz większą populację osób  i coraz młodsze osoby. Brak dbałości i wiedzy na temat zdrowia stóp jest czynnikiem, który generuje coraz więcej przypadków drastycznych. takich , z którymi nie można sobie poradzić na własną rękę i są prawdziwym wyzwaniem dla lekarzy specjalistów. Zarówno haluksy jak i ostrogi to mechaniczna deformacja, której warto zapobiegać, dlatego w tym wypadku edukacja jest bardzo pomocna. Młode pokolenia powinny znać ryzyko zaniedbań i wychodzić im naprzeciw, a rodzice powinni zadbać o ich dobro przekazując pozastawową wiedzę. Zadowolony pacjent to poinformowany i zdrowy pacjent!

4.5 5 15